Αναζήτηση:  
 
 
 
   
 
Γυναίκα και μετανάστρια; Καλά να πάθεις...
Η περσινή αθώωση των τεσσάρων μαθητών για το βιασμό συμμαθήτριάς τους στην Αμάρυνθο αποκάλυψε τη σκανδαλώδη ασυλία που απολαμβάνει, και σε θεσμικό επίπεδο, ένας ιδιότυπος εθνικο-σεξισμός
 
Της Δανάης Φωτούλα

Ως ακραίο παράδειγμα σεξουαλικής βίας, ο βιασμός αποτελεί την άρνηση σε μια γυναίκα να είναι υποκείμενο ενός από τα σημαντικότερα δικαιώματα που διαμορφώνουν την ανθρώπινη αξιοπρέπεια: του δικαιώματος να διαθέτει το σώμα της κατά βούληση. Το δικαίωμα αυτό αρνήθηκαν οι τέσσερις μαθητές της Αμαρύνθου στην 16χρονη συμμαθήτρια τους. Τρία χρόνια μετά το περιστατικό, ωστόσο, οι δράστες του βιασμού αθωώθηκαν από το Τριμελές Δικαστήριο Ανηλίκων της Χαλκίδας.

Η ιστορία της Αμαρύνθου, τόσο δηλαδή ο βιασμός όσο και η αναπάντεχη απόφαση του δικαστηρίου, έδειξε  πόσο εδραιωμένες είναι οι έμφυλες και οι ρατσιστικές εθνικές διακρίσεις στο σχολείο και, κατ’ επέκταση, στην ελληνική κοινωνία. Φάνηκε, έτσι, ότι το σχολείο δεν αντικατοπτρίζει, απλά, δομικά χαρακτηριστικά της ελληνικής κοινωνίας (εν προκειμένω: το αυταρχικό πρότυπο του ηγεμονικού ανδρισμού και το ρατσισμό), αλλά σε πολλές περιπτώσεις αναπαράγει τα χαρακτηριστικά αυτά.

Το περιστατικό της Αμαρύνθου σόκαρε, εξέπληξε, εξόργισε. Γιατί όμως σοκαριστήκαμε, εκπλαγήκαμε, εξοργιστήκαμε; Δεν είναι άραγε μέσα στο σχολείο αυτό που η σεξουαλική βία, έστω με τη μορφή της λεκτικής βίας κατά των κοριτσιών, ασκείται και νομιμοποιείται καθημερινά ως φυσική τάξη των πραγμάτων; Δεν είναι στο ίδιο σχολείο που οι μαθήτριες μαθαίνουν όχι μόνο να ανέχονται, αλλά και να δικαιολογούν τέτοιου είδους συμπεριφορές («τα αγόρια έτσι μιλάνε» ή «τα αγόρια έχουν ορμές που δεν μπορούν να ελέγξουν»);  Δεν είναι στην ελληνική κοινωνία του 2011 που επιβιώνει μια  αντίληψη για τη γυναίκα ως σκεύος σεξουαλικής εκτόνωσης και μηχανής αναπαραγωγής – έστω και πιο «εκλεπτυσμένα» απ’ ό, τι παλιότερα;

Μπορεί η αντίληψη που θέλει τη γυναίκα «να είναι για το σπίτι» να θεωρείται πια παρωχημένη, όμως ο σεξισμός σε βάρος των γυναικών είναι διάχυτος -από τους χώρους δουλειάς και το σχολείο έως τους χώρους διασκέδασης-, για να μην αναφερθούμε καν στο ρόλο της όμορφης-γυμνής-ανόητης που προβάλλουν καθημερινά τα ΜΜΕ σε όλες τις ζώνες τηλεθέασης.
Αλλά όσα συνέβησαν στην Αμάρυνθο δεν εξαντλούνται στην έμφυλη ταυτότητα δραστών και θύματος. Η 16χρονη κοπέλα δεν γνώρισε απλά το αποκρουστικό πρόσωπο μιας κοινωνίας όπου οι άνδρες εξακολουθούν να θέτουν τα όρια της ισότητας. Ο βιασμός, αλλά ακόμα περισσότερο η «κατανόηση» με την οποία τον αντιμετώπισε η «τυφλή» δικαιοσύνη, φανέρωσαν σε όλο του το μεγαλείο τον αγριανθρωπισμό σημαντικών τμημάτων της ελληνικής κοινωνίας απέναντι στη μετανάστρια. Μια κοινωνία αποδεδειγμένα δυσανεκτική και απρόθυμη να ενσωματώσει το «ξένο» στοιχείο, μια κοινωνία που στους μετανάστες και τις μετανάστριες εξακολουθεί να βλέεπει μια απειλή για την εθνική ταυτότητα, την κοινωνική συνοχή και το βιοτικό επίπεδο των γηγενών, μάλλον εύλογα καταλήγει να ανέχεται τη βία εναντίον τους, νομιμοποιώντας εκ των προτέρων ανάλογα μελλοντικά κρούσματα.

Ο σεξισμός και ο ρατσισμός, λοιπόν, δομικά χαρακτηριστικά της ελληνικής κοινωνίας, δεν αποτυπώθηκαν απλά στα τηλεπαράθυρα -όπου κάτοικοι της Αμαρύνθου καταλόγισαν στη μαθήτρια ότι «προκαλούσε τα παιδιά με τη συμπεριφορά της»-, αλλά θριάμβευσαν στην  απόφαση ενός δικαστηρίου για μια υπόθεση βιασμού. Η γυναικεία ταυτότητα των θύματος ενεργοποίησε, έτσι, και σε θεσμικό επίπεδο, την ακαταμάχητη λογική σύμφωνα με την οποία το θύμα προκαλεί το δράστη – με το ντύσιμο, τη συμπεριφορά, αμφισβητώντας τον ανδρισμό του ή επιδεικνύοντας υπέρμετρη σεξουαλικότητα. Σε προηγούμενες αποφάσεις, η «λογική» αυτή απλώς υπονοούνταν. Στην περίπτωση της κοπέλας από την Αμάρυνθο, η ταυτότητά της ως γυναίκας και μετανάστριας έκανε περιττά ακόμα και νομικίστικα κατασκευάσματα που συνήθως επιστρατεύονται, και τελικά οδήγησε στην αθωωτική απόφαση για τους τέσσερις δράστες, προς δόξαν των θεωριών περί συνευθύνης.

Είναι χαρακτηριστικό –όσο και εξοργιστικό– ότι το δικαστήριο δεν έμεινε στη λογική της εξίσωσης θυτών και θύματος, αλλά προχώρησε ένα βήμα παραπέρα, κατηγορώντας την κοπέλα μεταξύ άλλων για ψευδορκία και ψευδή καταμήνυση, συμπορευόμενο με μια κοινωνία που την είχε καταδικάσει ήδη, ως γυναίκα και ως μετανάστρια. Μπορεί λοιπόν στην Ελλάδα να μη λιθοβολούμε τα θύματα βιασμού, αυτό όμως δεν μας απαγορεύει και να τα κατηγορούμε ως συνυπεύθυνα. Όσοι πέσαν από τα σύννεφα με τις προκλητικές περσινές δηλώσεις του γνωστού ζωγράφου, φαίνεται δυστυχώς ότι ζουν σε άλλη χώρα.

Η Δανάη Φωτούλα είναι φοιτήτρια της Νομικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών. Το άρθρο της δημοσιεύεται στο πλαίσιο του αφιερώματος του Red Notebook με αφορμή την Ημέρα για την Εξάλειψη της Βίας κατά των Γυναικών.

Δείτε εδώ όλα τα κείμενα του αφιερώματος


Δανάη Φωτούλα
RED
Notebook
27 Νεμβρίου 2011 - 6:06 πμ | Δανάη Φωτούλα
 
Εισαγωγή σχολίου
Τα σχόλια που αποστέλλονται ενδέχεται να μην περάσουν αρχικά από διαδικασία έγκρισης. Διαβάστε προσεκτικά τους όρους χρήσης. Χρησιμοποιήστε την διαδικασία αναφοράς όποτε χρειάζεται.
Όνομα:
Email (δεν δημοσιεύεται):
URL:
Σχόλιο:
ΕΠΙΤΡΕΠΟΝΤΑΙ:<b></b>, <i></i> - ΓΙΑ ΠΑΡΑΓΡΑΦΟΥΣ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΗΣΤΕ ΤΟ ENTER
 
Πόσο κάνει πέντε και δύο;
Βοηθήστε μας να αποφύγουμε τα spam μηνύματα απαντώντας στην απλή ερώτηση που βλέπετε παραπάνω.
Εαν θέλετε να χρησιμοποιήσετε avatar εγγραφείτε δωρεάν στο gravatar.com. Η συμμετοχή σας πρέπει να γίνεται πάντα σύμφωνα με τους όρους χρήσης. Σχετικό link στο κάτω μέρος της σελίδας.
     
Σχετικά
 
[Μια ματιά στον κόσμο] Μια κοινωνία χωρίς ελπίδα είναι ένα γόνιμο έδαφος για τη βία
Συνέντευξη του Τζον Χόλογουέι
11/05/2014
Η εμπειρία δείχνει ότι οι κρίσεις δημιουργούν κατάθλιψη, περιορίζουν την ελπίδα. Και τι γίνεται; Εγκαταλείπουμε την ελπίδα; Δεν μπορούμε. Ο Τζον Χόλογουεϊ λέει ότι μια κοινωνία χωρίς ελπίδα είναι ένα δωμάτιο χωρίς παράθυρα, ένα γόνιμο έδαφος για τη βία, την παράλογη και καταθλιπτική αντίδραση. Παράλληλα, αναφέρει ότι η σκέψη πρέπει να είναι αρνητική και η ελπίδα να πηγάζει από την κραυγή, γιατί ο στόχος της θεωρίας είναι να αντιληφθούμε τον κόσμο αρνητικά, όχι ξεχωριστά από την πρακτική αλλά ως μια στιγμή της πρακτικής, στο πλαίσιο του αγώνα να σπάσουμε όλους τους τύπους της κυριαρχίας και να αλλάξουμε τον κόσμο.
 
 
Επίθεση με γκαζάκια στο εκλογικό περίπερο της Δύναμης Πολιτών
19/04/2014
Τη δημοτική κίνηση της ριζοσπαστικής Αριστεράς στη Νέα Φιλαδέλεφεια έβαλαν στο στόχαστρο άγνωστοι τα ξημερώματα του Μ. Σαββάτου, καταστρέφοντας ολοσσχερώς εκλογικό περίπτερο στην πλατεία Πατριάρχου.
 
 
Από τη Ριζούπολη στην Τούμπα
leftist
18/04/2014
Το μείζον ζήτημα είναι ότι τα επεισόδια της Τούμπας δεν συνιστούν την εξαίρεση που αμαυρώνει τον κανόνα. Αντιθέτως, είναι μέρος του κανόνα του ελληνικού ποδοσφαίρου
 
 
Εργαλεία
       
 
 
 
     
  24 Μαΐου 2014 - 1:24 pm  
  Αν ήμουν Πειραιώτης
Στρατής Μπουρνάζος
 
     
  Ακριβώς σε τέτοιες δύσκολες καταστάσεις αξίζει πάνω απ’ όλα να σκεφτόμαστε και να παίρνουμε θέση. Γιατί προφανώς δεν υπάρχει δίλημμα όταν το ερώτημα είναι «Κάλλιο πλούσιος και υγιής ή πτωχός και ασθενής;». Ούτε στον Βόλο όπου αντίπαλος του Μπέου είναι ο Μαργαρίτης Πατσιαντάς του ΣΥΡΙΖΑ. Ούτε στον Πειραιά θα είχαμε δίλημμα αν αντίπαλος του Μώραλη-Μαρινάκη ήταν όχι μόνο ο Δρίτσας, αλλά ένας υποψήφιος του ΚΚΕ ή ένας οποιοσδήποτε δεξιός, πολλώ δε μάλλον ένας ευπρεπής δεξιός τύπου Κουμουτσάκου. Τώρα όμως;
     
 
  24 Μαΐου 2014 - 1:14 am  
  Για την εξουσία στην Ελλάδα το κύριο είναι να μην έρθουν οι κόκκινοι
Συνέντευξη του Χρήστου Λάσκου στο alterthess.gr
 
     
  Ενόψει των εκλογών της 25ης Μαϊου, και στο πλαίσιο του προεκλογικού διαλόγου, το alterthess.gr έθεσε σε υποψήφιους/ες eυρωβουλευτές ερωτήσεις σχετικά με το μέλλον της Ευρώπης, την κρίση στην Ελλάδα και την άνοδο του φασισμού . Ο Χρήστος Λάσκος, υποψήφιος ευρωβουλευτής με τον ΣΥΡΙΖΑ, απαντά
     
 
  23 Μαΐου 2014 - 12:33 pm  
  Η ΝΔ το χειρότερο το κράταγε για το τέλος: ξανάφερε τη Χρυσή Αυγή στο προσκήνιο
Δημήτρης Χριστόπουλος
 
     
  ι νεοναζί επανέρχονται, και μάλιστα στο επίκεντρο της πολιτικής ζωής, χωρίς καλά-καλά να κάνουν τίποτα οι ίδιοι. Το κάνει με τον πιο αποδοτικό τρόπο γι’ αυτoύς η Νέα Δημοκρατία, με τρόπο πολιτειακά άφρονα
     
 
  23 Μαΐου 2014 - 12:39 pm  
  Τασία Χριστοδουλοπούλου: H κυβέρνηση της Αριστεράς θα δημιουργήσει ντόμινο
Συνέντευξη στον Αδάμο Ζαχαριάδη
 
     
  Η ευρωπαϊκή Αριστερά τονίζει ότι οι μεταναστευτικές ροές θα συνεχιστούν, ιδίως όσο συνεχίζονται ο πόλεμος, η φτώχεια και η περιβαλλοντική καταστροφή. Επιμένουμε λοιπόν ότι σε υπερεθνικά προβλήματα, δεν υπάρχουν εθνικές λύσεις. Ζητάμε, έτσι, τη ριζική τροποποίηση του Ευρωπαικού Συμφώνου Μετανάστευσης και Ασύλου, προς την κατεύθυνση της αναλογικής κατανομής των ροών σε όλες τις χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης και την αναθεώρηση της δομής του Σένγκεν, που προβλέπει ελεύθερη κυκλοφορία με κλειστά εξωτερικά σύνορα, άρα απαγόρευση κυκλοφορίας για τους μη νόμιμα διαμένοντες.
     
 
 
   
Footer
 
         
 
Λέξεις-κλειδιά
 
εκλογές × ΣΥΡΙΖΑ × Arno Minkkinen Biennale CGIL Corpus Christi Dow Jones Newswires dubstep John Parish performance Pussy Riot RootlessRoot Αδέσμευτη Γνώμη Αθήνα αντιρατσιστικό συλλαλητήριο Αριστερά άστεγοι αυτονομία ΓΕΙΤΟΝΙΕΣ δημοσιονομικός πολλαπλασιαστή Έβρος ΕΚΤ Ευρώπη θάλασσα Ιντιφάντα κάλαντα Καλλικράτης Κάσσελ ΚΕΝΤΡΟ Κινηματογράφος Κόκκινο Κρίση Κύπρος Μαρία Κανελλοπούλου ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΥΤΙΚΟ μήκους Νιαουνάκης Παπαδάτος ΡΑΤΣΙΣΜΟΣ ΣΥΡΙΖΑ τι σου ζητάνε; Τρόικα χρέος Ψαριανός Ψημίτης 1 ευρώ 11 Μάη 12 Φεβρουαρίου 13% 14 Νοεμβρίου 15χρονη 17 17 Νοέμβρη 17Ν 19/7/2012 19ος αιώνας 2 νεκροί στο Μανχατταν 20 Οκτωβρίου 20ος 22 πράγματα 24ωρη 25ευρο 25η 25η Μαρτίου 26 272 μέρες απεργίας 28η 28η Οκτωβρίου 2ρουφ 300 3000 ευρώ 34 νεκροί στην Αφρική 3E 40 χρόνια 48ωρη 4η Αυγούστου 4η Διεθνής 6 αντιρατσιστική γιορτή 6 Δεκεμβρίου 6 μέρες 6 τρις 6ο 6ο διαμέρισμα 8 Μάρτη 80s 8η Μάρτη 99%
  Αρχείο:
Πλήρες αρχείο θεμάτων

Επικοινωνία:
info@rednotebook.gr
 
         
 
  Powered by Byte² | Bitsnbytes.gr