Αναζήτηση:  
 
 
 
   
 
Χίλιες λέξεις για το Δεκέμβρη | Αποσπάσματα με αφορμή τον Δεκέμβρη
Σε κάθε περίπτωση, οι κατασταλτικοί μηχανισμοί του κράτους βρίσκονται έτη φωτός μπροστά από το κίνημα σε σχέση με τα μέσα που έχουν στη διάθεση τους
 
Του Χρήστου Σίμου

Έχουν γραφτεί και ειπωθεί πολλά για τον Δεκέμβρη του 2008: ήδη από την πρώτη στιγμή, αυτήν της δολοφονίας του Αλέξη Γρηγορόπουλου. Οι ερμηνείες γι΄ αυτή την την έκρηξη λόγων περί Δεκέμβρη είναι πολλές. Από την έντονη ανάγκη για ταξινόμηση και κατανόηση που χαρακτηρίζει τον επιστημονικό λόγο, μέχρι την ανάγκη απαξίωσης ή θεοποίησης της εξέγερσης, που χαρακτηρίζει τους πολιτικούς δρώντες - αριστερούς, δεξιούς και αναρχικούς πάσης φύσεως και απόχρωσης: όλοι και όλες μίλησαν και έγραψαν.

Τα όρια ανάμεσα σε αυτές τις κατηγορίες είναι προφανώς  αδιευκρίνιστα. Επιστήμες (ανθρωπιστικές και φυσικές, όπως έχουμε μάθει εδώ και πολλά χρόνια πλέον από τον Τόμας Κουν και άλλους) και πολιτική είναι αλληλοσχετιζόμενες, όσο κι αν επιμένουν οι οπαδοί του σκληρού εμπειρισμού και της αξιολογικής ουδετερότητας. Όσα γράφω παρακάτω δεν αποσκοπούν σε μια συνολική ερμηνεία της εξέγερσης - μιας εξέγερσης τα αποτελέσματα της οποίας διαρκούν ακόμα, όπως διαρκούν κι άλλες προγενέστερες. Είναι μια σειρά αποσπασματικών σχολίων για την εξέγερση, η οποία έχει μια όχι και πολύ αυστηρή αλληλουχία από το ένα σημείο στο άλλο.

1. Ο Δεκέμβρης (από τη σκοπιά του ανταγωνιστικού κινήματος, ό,τι κι αν σημαίνει αυτό) είναι ένδειξη ήττας: τι άλλο μπορεί να είναι η δολοφονία ενός δεκαπεντάχρονου από έναν αστυνομικό φρουρό, στο κέντρο της Αθήνας, και ειδικά στη γειτονιά των Εξαρχείων; Δεν πιστεύω ούτε στις απελευθερωμένες γειτονιές, ούτε στις επαναστατικές οάσεις, όταν δεν υπάρχουν απτά και επαρκή τεκμήρια για τέτοιου είδους ισχυρισμούς.  Ωστόσο, η πόλη, η κάθε σύγχρονη μητρόπολη, δεν είναι ενιαίος χώρος. Ο χώρος των Εξαρχείων, έχει καταγραφεί από τη μεταπολίτευση και μετά ως χώρος ζύμωσης, ως μια ιδιόμορφη νησίδα που συγκεντρώνει έναν αστερισμό οργανώσεων, συλλογικοτήτων και ομάδων που αντιστέκονται στην κυριαρχία με πολλαπλούς τρόπους. Το ότι φτάσαμε σ’ αυτό το γεγονός, αν μη τι άλλο, συνιστά υποχώρηση του ανταγωνιστικού κινήματος.

2. Η εξέγερση του Δεκέμβρη σημαδεύτηκε, όπως έχουν επισημάνει και άλλοι, από τις πρακτικές που εγγράφονται στον αναρχικό χώρο. Αυτό που έχει σημασία είναι να εξετάσουμε τις πρακτικές αυτές λίγο πιο προσεκτικά απ’ όσο γίνεται συνήθως. Οι πρακτικές που εγγράφονται στον αναρχικό χώρο συνιστούν κομμάτι της πολιτικής του ταυτότητας. Αυτές οι πρακτικές δεν είναι επινοήσεις των αναρχικών, αποτελούν στοιχεία που έχουν συμπυκνωθεί από το χώρο της αναρχίας και έχουν καθιερωθεί ως τέτοιες. Παραδείγματος χάρη: Κατά τη διάρκεια της Γαλλικής Επανάστασης είχαν σημειωθεί πολυάριθμοι παροπλισμοί. Είναι αστείο να νομίζει κανείς ότι αυτοί ήταν πρόγονοι των αναρχικών. Όπως φάνηκε, οι πρακτικές αυτές έχουν ρίζες στην κοινωνία, καθώς οι πρακτικές των αναρχικών (επιθέσεις και καταστροφές σε σύμβολα του κεφαλαίου και του κράτους - ό,τι κι αν σημαίνει αυτό, βόμβες μολότοφ, συγκρούσεις με την αστυνομία, κ.ο.κ.) υιοθετήθηκαν από πολλούς και πολλές που δεν είχαν άμεση εμπλοκή με τις οργανωμένες αναρχικές συλλογικότητες.

Σ’ ό,τι αφορά την αποτελεσματικότητα αυτών, εδώ υπεισέρχονται πολλοί παράγοντες: το σκηνικό της φωτιάς εμπίπτει στην προβληματική της κοινωνίας του θεάματος, όσο κι αν αυτό δεν εντάσσεται στις ρητές επιδιώξεις των αναρχικών. Η εικόνα του μαχητή των δρόμων έχει μια ηρωική χροιά, μια χροιά που βρίθει υποκειμενισμό και πάθος για αυτοδικαίωση, που καταργεί την έννοια της συλλογικότητας. Οι φθορές που προκαλούνται προφανώς δεν βλάπτουν τον καπιταλισμό, αλλά ακριβώς το αντίθετο. Το αν το θέαμα που προκύπτει ωφελεί ή βλάπτει συνολικά το ανταγωνιστικό κίνημα είναι ζήτημα εκτίμησης και της εκάστοτε συγκυρίας. Η οργανωμένη αντιπρόταση της αριστεράς στο επίπεδο των διαδηλώσεων παραμένει ζητούμενο. Σε κάθε περίπτωση, οι κατασταλτικοί μηχανισμοί του κράτους βρίσκονται έτη φωτός μπροστά από το κίνημα σε σχέση με τα μέσα που έχουν στη διάθεση τους. Γι’ αυτό και η οποιαδήποτε σύγκρουση δεν έχει και δεν πρόκειται να έχει καμία τύχη, όσο αυτή ασκείται με τους ίδιους επιχειρησιακού όρους. Έτσι λοιπόν, οι συγκρούσεις τέτοιου είδους με την αστυνομία δεν μπορούν να έχουν αποτελεσματικότητα, πάρα μόνο στο συμβολικό επίπεδο, το οποίο επικαθορίζεται από το πλαίσιο της κοινωνίας του θεάματος, εν τέλει. Ο συνδυασμός ασυμμετρίας και μαζικότητας αναζητείται.

3. Γράφτηκαν και ειπώθηκαν πολλά περί της «ταξικότητας» ή μη του Δεκέμβρη. Υπήρξαν πολλοί που υποστήριξαν ότι ο Δεκέμβρης είναι διαταξικό φαινόμενο, καθώς συμμετείχαν από μετανάστες 3ης γενιάς, μέχρι παιδιά που είχαν αστική καταγωγή. Από τη διαπίστωση αυτή, η οποία είναι προφανής, προκύπτει το συμπέρασμα, με βάση το συγκεκριμένο αναλυτικό πλαίσιο, ότι ο Δεκέμβρης δεν εμπίπτει στις μαρξιστικές κατηγορίες περί ταξικής πάλης. Πού απαντά η εν λόγω θέση; Προφανώς στις επεξεργασίες του ορθόδοξου μαρξισμού, που ταυτίζει την ταξική πάλη με την ταξική προέλευση. Αν ο εργάτης αντιστέκεται στα αφεντικά, έχουμε ταξικό αγώνα. Αν συμβαίνει κάτι άλλο, τότε δεν έχουμε ή το βαφτίζουμε για να είναι ή να μοιάζει με το χοντροκομμένο προαναφερθέν δίπολο. Είναι γνωστές οι αναλύσεις που ταυτίζουν τους φοιτητές με τους εργάτες και τους πανεπιστημιακούς με τα αφεντικά, αλλά και τα αδιέξοδα στα οποία οδηγούν την ταξική πάλη, όχι ως έννοια, αλλά ως διαδικασία υπέρβασης της καπιταλιστικής κυριαρχίας.

Επειδή λοιπόν (κι αυτό το γνωρίζουμε τουλάχιστον από τότε που ο Μαρξ έγραψε τη 18η Μπρυμαίρ) η ταξική πάλη είναι λίγο πιο μπλεγμένη, περιλαμβάνει τα πάντα, δεν χρειάζεται να εμφανίζεται μ’ αυτό το όνομα και κρίνεται εκ του αποτελέσματος, όχι από τις προθέσεις ή από την ταξική καταγωγή, η παραπάνω, σχηματικά παρουσιασθείσα θέση δεν μας λέει και πάρα πολλά. Κι αυτό γιατί απαντά στον ορθόδοξο μαρξισμό μ’ έναν τρόπο μάλιστα που χρησιμοποιεί τα δικά του κριτήρια, αφήνοντας ανέπαφη την ταξική πάλη – η οποία δεν μοιάζει με ποδοσφαιρικό αγώνα, όπως μας υπενθύμισε ο Αλτουσέρ – ως έννοια και πάλι. Γιατί ως διαδικασία, η ταξική πάλη είναι υπερευαίσθητη. Επηρεάζεται από τα πάντα, κυριολεκτικά. Ακόμα κι από αυτά που προσπαθούν να την υπερβούν και ως έννοια και ως διαδικασία.

4. Συνεπώς, ο Δεκέμβρης, ενώ δεν ήταν μια εξέγερση που είχε επίκεντρο εργασιακούς χώρους, κατάφερε να χτυπήσει πλευρές της καπιταλιστικής κυριαρχίας. Επανοικειοποιήθηκε τον δημόσιο χώρο ποικιλοτρόπως, αμφισβήτησε, έστω και αποσπασματικά, την κρατική εξουσία και δημιούργησε ή επαναθεμελίωσε συλλογικότητες. Δεν κατάφερε να αμφισβητήσει συνολικά την κυριαρχία του κεφαλαίου, καθώς δεν κατάφερε να σπάσει τη λογική του κέρδους, δεν κατάφερε να αναδείξει εναλλακτικούς τρόπους παραγωγής. Ωστόσο, φαίνεται ότι θα καταφέρει να συγκροτήσει ιστορική συνέχεια.  

«Χίλιες λέξεις για το Δεκέμβρη»: Δείτε εδώ όλα τα κείμενα του αφιερώματος



Χρήστος Σίμος
RED
Notebook
20 Δκεμβρίου 2010 - 9:40 πμ | Χρήστος Σίμος
 
Εισαγωγή σχολίου
Τα σχόλια που αποστέλλονται ενδέχεται να μην περάσουν αρχικά από διαδικασία έγκρισης. Διαβάστε προσεκτικά τους όρους χρήσης. Χρησιμοποιήστε την διαδικασία αναφοράς όποτε χρειάζεται.
Όνομα:
Email (δεν δημοσιεύεται):
URL:
Σχόλιο:
ΕΠΙΤΡΕΠΟΝΤΑΙ:<b></b>, <i></i> - ΓΙΑ ΠΑΡΑΓΡΑΦΟΥΣ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΗΣΤΕ ΤΟ ENTER
 
Πόσο κάνει πέντε και δύο;
Βοηθήστε μας να αποφύγουμε τα spam μηνύματα απαντώντας στην απλή ερώτηση που βλέπετε παραπάνω.
Εαν θέλετε να χρησιμοποιήσετε avatar εγγραφείτε δωρεάν στο gravatar.com. Η συμμετοχή σας πρέπει να γίνεται πάντα σύμφωνα με τους όρους χρήσης. Σχετικό link στο κάτω μέρος της σελίδας.
     
Σχετικά
 
Βοσνία: Μια τρομακτική εικόνα του μέλλοντος της Ευρώπης
Igor Štiks
1/03/2014
Οι απλοί άνθρωποι της Βοσνίας-Ερζεγοβίνης δείχνουν στην Ευρώπη πώς να αποφύγει την υπνοβασία προς την καταστροφή…
 
 
Για την εξέγερση στην Ουκρανία
Σιμονίδα Αργυράκου
22/02/2014
H Αριστερά οφείλει να κατανοήσει τις ανάγκες των φτωχών στρωμάτων και να στηρίξει τα αιτήματά τους. Από την άλλη, να εναντιωθεί στον ιμπεριαλισμό, τόσο της ΕΕ και των ΗΠΑ, όσο και της Ρωσίας
 
 
Εξέγερση με ταξικό πρόσημο
Σιμόν Αργυράκου
16/02/2014
Πολλοί εξωτερικοί παρατηρητές της εξέγερσης στη Βοσνία-Ερζεγοβίνη αναρωτήθηκαν: γιατί τώρα; Και η απάντηση σχεδόν όλων όσοι πήραν μέρος στις διαδηλώσεις ή όσοι παρακολουθούν από κοντά τα γεγονότα σε αυτή τη χώρα είναι: και πολύ άργησε!
 
 
Εργαλεία
       
 
 
 
     
  24 Μαΐου 2014 - 1:24 pm  
  Αν ήμουν Πειραιώτης
Στρατής Μπουρνάζος
 
     
  Ακριβώς σε τέτοιες δύσκολες καταστάσεις αξίζει πάνω απ’ όλα να σκεφτόμαστε και να παίρνουμε θέση. Γιατί προφανώς δεν υπάρχει δίλημμα όταν το ερώτημα είναι «Κάλλιο πλούσιος και υγιής ή πτωχός και ασθενής;». Ούτε στον Βόλο όπου αντίπαλος του Μπέου είναι ο Μαργαρίτης Πατσιαντάς του ΣΥΡΙΖΑ. Ούτε στον Πειραιά θα είχαμε δίλημμα αν αντίπαλος του Μώραλη-Μαρινάκη ήταν όχι μόνο ο Δρίτσας, αλλά ένας υποψήφιος του ΚΚΕ ή ένας οποιοσδήποτε δεξιός, πολλώ δε μάλλον ένας ευπρεπής δεξιός τύπου Κουμουτσάκου. Τώρα όμως;
     
 
  24 Μαΐου 2014 - 1:14 am  
  Για την εξουσία στην Ελλάδα το κύριο είναι να μην έρθουν οι κόκκινοι
Συνέντευξη του Χρήστου Λάσκου στο alterthess.gr
 
     
  Ενόψει των εκλογών της 25ης Μαϊου, και στο πλαίσιο του προεκλογικού διαλόγου, το alterthess.gr έθεσε σε υποψήφιους/ες eυρωβουλευτές ερωτήσεις σχετικά με το μέλλον της Ευρώπης, την κρίση στην Ελλάδα και την άνοδο του φασισμού . Ο Χρήστος Λάσκος, υποψήφιος ευρωβουλευτής με τον ΣΥΡΙΖΑ, απαντά
     
 
  23 Μαΐου 2014 - 12:33 pm  
  Η ΝΔ το χειρότερο το κράταγε για το τέλος: ξανάφερε τη Χρυσή Αυγή στο προσκήνιο
Δημήτρης Χριστόπουλος
 
     
  ι νεοναζί επανέρχονται, και μάλιστα στο επίκεντρο της πολιτικής ζωής, χωρίς καλά-καλά να κάνουν τίποτα οι ίδιοι. Το κάνει με τον πιο αποδοτικό τρόπο γι’ αυτoύς η Νέα Δημοκρατία, με τρόπο πολιτειακά άφρονα
     
 
  23 Μαΐου 2014 - 12:39 pm  
  Τασία Χριστοδουλοπούλου: H κυβέρνηση της Αριστεράς θα δημιουργήσει ντόμινο
Συνέντευξη στον Αδάμο Ζαχαριάδη
 
     
  Η ευρωπαϊκή Αριστερά τονίζει ότι οι μεταναστευτικές ροές θα συνεχιστούν, ιδίως όσο συνεχίζονται ο πόλεμος, η φτώχεια και η περιβαλλοντική καταστροφή. Επιμένουμε λοιπόν ότι σε υπερεθνικά προβλήματα, δεν υπάρχουν εθνικές λύσεις. Ζητάμε, έτσι, τη ριζική τροποποίηση του Ευρωπαικού Συμφώνου Μετανάστευσης και Ασύλου, προς την κατεύθυνση της αναλογικής κατανομής των ροών σε όλες τις χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης και την αναθεώρηση της δομής του Σένγκεν, που προβλέπει ελεύθερη κυκλοφορία με κλειστά εξωτερικά σύνορα, άρα απαγόρευση κυκλοφορίας για τους μη νόμιμα διαμένοντες.
     
 
 
   
Footer
 
         
 
Λέξεις-κλειδιά
 
εκλογές × ΣΥΡΙΖΑ × Arno Minkkinen Biennale CGIL Corpus Christi Dow Jones Newswires dubstep John Parish performance Pussy Riot RootlessRoot Αδέσμευτη Γνώμη Αθήνα αντιρατσιστικό συλλαλητήριο Αριστερά άστεγοι αυτονομία ΓΕΙΤΟΝΙΕΣ δημοσιονομικός πολλαπλασιαστή Έβρος ΕΚΤ Ευρώπη θάλασσα Ιντιφάντα κάλαντα Καλλικράτης Κάσσελ ΚΕΝΤΡΟ Κινηματογράφος Κόκκινο Κρίση Κύπρος Μαρία Κανελλοπούλου ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΥΤΙΚΟ μήκους Νιαουνάκης Παπαδάτος ΡΑΤΣΙΣΜΟΣ ΣΥΡΙΖΑ τι σου ζητάνε; Τρόικα χρέος Ψαριανός Ψημίτης 1 ευρώ 11 Μάη 12 Φεβρουαρίου 13% 14 Νοεμβρίου 15χρονη 17 17 Νοέμβρη 17Ν 19/7/2012 19ος αιώνας 2 νεκροί στο Μανχατταν 20 Οκτωβρίου 20ος 22 πράγματα 24ωρη 25ευρο 25η 25η Μαρτίου 26 272 μέρες απεργίας 28η 28η Οκτωβρίου 2ρουφ 300 3000 ευρώ 34 νεκροί στην Αφρική 3E 40 χρόνια 48ωρη 4η Αυγούστου 4η Διεθνής 6 αντιρατσιστική γιορτή 6 Δεκεμβρίου 6 μέρες 6 τρις 6ο 6ο διαμέρισμα 8 Μάρτη 80s 8η Μάρτη 99%
  Αρχείο:
Πλήρες αρχείο θεμάτων

Επικοινωνία:
info@rednotebook.gr
 
         
 
  Powered by Byte² | Bitsnbytes.gr