Αναζήτηση:  
 
 
 
   
 
Χίλιες λέξεις για το Δεκέμβρη | Η βία του Δεκέμβρη: μύθος και πραγματικότητα
Απόσπασμα από το υπό δημοσίευση άρθρο «Contentious December’s causal mechanisms», στον υπό έκδοση συλλογικό τόμο των εκδόσεων Ashgate Publishing (επιμέλεια: Hank Johnston, Seraphim Seferiades)
 
Του Δημήτρη Παπανικολόπουλου

Υποστήριξα ότι, αν έλειπαν κάποια από τα συστατικά στοιχεία της δολοφονίας του Αλέξανδρου Γρηγορόπουλου, ίσως να μη μιλούσαμε σήμερα για την εξέγερση του Δεκέμβρη. Θα κινητοποιούνταν τόσο μαζικά οι μαθητές, αν δεν ήταν μαθητής ο νεκρός; Θα στήριζαν τους μαθητές οι γονείς και οι καθηγητές τους; Θα έκλειναν τα σχολεία με εντολή του ίδιου του Υπουργείου;

Όλοι αυτοί οι παράγοντες διευκόλυναν τις μαθητικές κινητοποιήσεις. Θα υπήρχε πάνδημη κατακραυγή του δράστη αστυνομικού και σε μεγάλο βαθμό και της αστυνομίας και της κυβέρνησης, αν το παιδί δεν είχε δολοφονηθεί χωρίς λόγο, αλλά είχε διαπράξει κάποιο παράπτωμα, όπως ήταν και η αρχική εκδοχή των συμβατικών ΜΜΕ; Θα κινητοποιούνταν τόσος κόσμος χωρίς αυτή την έσχατη αδικία; Θα ξεδιπλωνόταν σε τέτοιο εύρος το βίαιο διεκδικητικό ρεπερτόριο χωρίς την πολιτική ευκαιρία που συνιστούσε η μαζική κατακραυγή και κινητοποίηση; Θα υπήρχε άραγε αυτή η κινητοποίηση, αν δεν υπήρχαν μάρτυρες, και δεν γινόταν ευρέως γνωστό και μάλιστα αμέσως; Θα ήταν δυνατή η αστραπιαία διάχυση της πληροφορίας και ο συντονισμός πριν καν αντιδράσει η κυβέρνηση, αν δεν εξυπηρετούνταν οι μηχανισμοί της  διαμεσολάβησης και της διάχυσης από την διάδοση των νέων τεχνολογιών; Αν όλα αυτά λάμβαναν χώρα αρκετά χρόνια πριν, χωρίς την ύπαρξη των νέων τεχνολογιών και άρα με σχετική καθυστέρηση, δεν είναι πιθανό ότι η κυβέρνηση θα είχε χρόνο να οργανώσει την αντίδρασή της με καλύτερο τρόπο; Αν η δολοφονία δεν είχε γίνει στα Εξάρχεια, αλλά σε άλλη περιοχή της Αθήνας ή σε άλλη πόλη της Ελλάδας, θα υπήρχαν συγκρούσεις με την αστυνομία λίγη ώρα μετά τη δολοφονία; Αν δεν είχε εγκαινιαστεί το σπιράλ βία-καταστολή από τις πρώτες ήδη ώρες, θα είχε δημιουργηθεί τέτοια πόλωση που απομόνωνε την κυβέρνηση και έφερνε κοντά μετριοπαθείς και ριζοσπαστικές δυνάμεις; Αν μία απονομιμοποιημένη κυβέρνηση δεν αποφάσιζε να αντιμετωπίσει το ζήτημα ως απλό ζήτημα «νόμου και τάξης», αλλά το αντιμετώπιζε ως πολιτικό, θα είχε δημιουργήσει τέτοια πόλωση σαν αυτή που επέτρεψε τη δημιουργία μιας –έστω πλαδαρής- συμμαχίας εναντίον της; Αν η κυβέρνηση δεν ήταν τόσο απονομιμοποιημένη και απορριπτέα για τα έργα και τις ημέρες της, δεν είναι πιθανό να μπορούσε να ασκήσει μια πιο αποφασιστική πολιτική πυγμής;

Χωρίς λοιπόν την πολιτική ευκαιρία που συνιστούσε η μαζική κατακραυγή της κυβέρνησης και η σύμπηξη μιας άτυπης συμμαχίας στη βάση αυτής, η οποία μάλιστα πλημμύρισε τους δρόμους της χώρας, πως μπορεί να νοηθεί η βίαιη δράση σε τέτοια έκταση συνήθως μη βίαιων διαδηλωτών; Πώς μπορεί να νοηθεί  η δράση των αντιεξουσιαστών χωρίς τις μάζες των διαδηλωτών που προστάτευαν με τη φυσική παρουσία τους  αντιεξουσιαστές και χωρίς τη μαζική κατακραυγή της κυβέρνησης που τους πρόσφερε την απαραίτητη νομιμοποίηση; Οι αντιεξουσιαστές προσπαθούσαν να εκτρέψουν, ως συνήθως, τους πολλούς σε πιο ριζοσπαστικές μορφές δράσης. Αυτό δεν προϋποθέτει την παρουσία των πολλών σε συνθήκες μάλιστα κινητοποίησης και πόλωσης με την κυβέρνηση;

Αξίζει στο σημείο αυτό να επεκταθώ προκειμένου να ελεγχθούν δύο απ’ τους πρώτους μύθους που δημιουργήθηκαν σε σχέση με το Δεκέμβρη. Πρόκειται αφενός για την ταύτιση της εξέγερσης με τις καταστροφές και αφετέρου με τους αντιεξουσιαστές. Όπως φαίνεται και από τα διαγράμματα, οι βίαιες δράσεις αποτέλεσαν ένα μικρό ποσοστό των συνολικών δράσεων, οι οποίες αυξομειώνονταν σε ευθέως ανάλογο βαθμό με την αυξομείωση του συνόλου των συγκρουσιακών γεγονότων.

Πιο συγκεκριμένα, το βίαιο ρεπερτόριο αφορά ένα 18%  του συνολικού ρεπερτορίου, καθώς μόνο 79 συγκρουσιακά γεγονότα στα 440 καταγεγραμμένα εμπίπτουν σε αυτήν την κατηγορία, ενώ τις περισσότερες φορές η βίαιη δράση προκύπτει ως προέκταση μιας προηγουμένως συμβατικής ή παρεμποδιστικής δράσης. Τα ποσοστά αυτά μάλιστα θα άλλαζαν συντριπτικά υπέρ της παρεμποδιστικής δράσης, αν συμπεριλαμβάναμε και τις καταλήψεις σε σχολεία (περίπου 900) και σχολές (περίπου 100), για τις οποίες όμως είναι πολύ δύσκολο να έχουμε ακριβή στοιχεία. Σε μια τέτοια περίπτωση πάντως, το ποσοστό των βίαιων δράσεων δεν θα ξεπερνούσε το 5.5%.

Η ταύτιση λοιπόν της εξέγερσης του Δεκέμβρη με τη βία και τις καταστροφές δεν απορρέει από την πραγματικότητα, αλλά από την πλαισίωσή της από τα τηλεοπτικά ΜΜΕ, που αφιέρωσαν τη συντριπτική πλειονότητα του τηλεοπτικού χρόνου στο 5.5% των συγκρουσιακών γεγονότων, και στην κυβέρνηση και μέρος του κομματικού συστήματος που προωθούσαν μια πλαισίωση που αγνοούσε επιδεικτικά το υπόλοιπο 94.5% των δράσεων. Όσον αφορά δε στους δράστες των βίαιων γεγονότων, είτε πρόκειται για επιθέσεις είτε για καταστροφές είτε για συγκρούσεις, αυτές συμβαίνουν στις 53 από τις 104 κινητοποιήσεις που συμμετέχουν οι μαθητές, στις 45 από τις 110 κινητοποιήσεις που συμμετέχουν οι φοιτητές και οι αριστεροί και στις 77 από τις 109 κινητοποιήσεις που συμμετέχουν οι αντιεξουσιαστές. Ειδικότερα για τις φθορές, μικρές ή εκτεταμένες, αυτές συμβαίνουν στο 51% των κινητοποιήσεων που συμμετέχουν μαθητές, στο 60% των κινητοποιήσεων που συμμετέχουν φοιτητές και αριστεροί και στο 74% των κινητοποιήσεων που συμμετέχουν αντιεξουσιαστές. Κατά 41% οι μαθητές ήταν χωρίς τους αντιεξουσιαστές, ενώ το ίδιο ισχύει και για τους φοιτητές (36%). Χωρίς μαθητές, φοιτητές ή άλλους ήταν και οι αντιεξουσιαστές στο 78% των περιπτώσεων που συμμετείχαν σε κάποια μορφή φθοράς.

Όλα αυτά μας δείχνουν ότι, παρόλο ότι οι αντιεξουσιαστές είχαν μια προνομιακή σχέση με το βίαιο ρεπερτόριο, δεν ήταν μόνοι ούτε ήταν οι μόνοι.  Ήταν αναμφίβολα αυτοί που ανέδειξαν στη δημόσια σφαίρα –ως αναπόδραστο μάλιστα- το ζήτημα της δολοφονίας μέσω ενός ρεπερτορίου που έμελλε να γίνει παραδειγματικό. Δεν θα μπορούσε ωστόσο να γίνει παραδειγματικό χωρίς τη μαζική κινητοποίηση και την πόλωση που δημιουργούσαν την υλική και αξιακή πολιτική ευκαιρία αντίστοιχα. Δεν θα μπορούσε να γίνει παραδειγματικό, αν η  διάχυτη και σκληρή καταστολή, που τροφοδοτούσε την πόλωση και ενέτεινε την κινητοποίηση, δεν προσδιόριζε για την πλατιά συμμαχία των κινητοποιούμενων ένα συνεχώς διευρυνόμενο μείγμα απειλών και ευκαιριών. Η βίαιη αντίδραση, που ίσως a priori ήταν επιθυμητή, δίκαιη και δυνατή για κάποιους, έγινε επιθυμητή και δυνατή για περισσότερους και δίκαιη για πολύ περισσότερους. Όταν μετά τις πρώτες μέρες η κοινωνική και γεωγραφική διάχυση της εξέγερσης άρχισε να υποχωρεί, άρχισαν να υποχωρούν με τους ίδιους ρυθμούς και οι βίαιες διαμαρτυρίες, όπως φαίνεται άλλωστε και από τα διαγράμματα.


Διάγραμμα 1: η πορεία του συνόλου των κινητοποιήσεων



Διάγραμμα 2: κινητοποιήσεις με υλικές ζημιές



Διάγραμμα 3: κινητοποιήσεις με συγκρούσεις διαδηλωτών-αστυνομίας


Διάγραμμα 4: βίαιο ρεπερτόριο (σύνολο)


Διάγραμμα 5: παρεμποδιστικό ρεπερτόριο (σύνολο)


Διάγραμμα 6: ποσοστό των διαφόρων τύπων ρεπερτορίου χωρίς και με τις καταλήψεις


Διάγραμμα 7: εξέλιξη των διαφορετικών τύπων του ρεπερτορίου δράσης





«Χίλιες λέξεις για το Δεκέμβρη»: Δείτε εδώ όλα τα κείμενα του αφιερώματος


Δημήτρης Παπανικολόπουλος
RED
Notebook
7 Δκεμβρίου 2010 - 5:46 pm | Δημήτρης Παπανικολόπουλος
 
Σχόλια
Μπορείτε να αναφέρετε υβριστικά σχόλια ή εκτός των όρων χρήσης με το αντίστοιχο κουμπί στο πάνω δεξί μέρος κάθε σχολίου. Η άσκοπη χρήση της δυνατότητας μπορεί να οδηγήσει στον αποκλεισμό σας από το σχολιασμό
Σχόλιο από: Γιάννης Χ.

Καλησπέρα και καλή επιτυχία με την αξιέπαινη προσπάθεια που κάνετε μέσα από αυτό το νέο πόρταλ. Θα ήθελα να κάνω μόνο μία (ίσως αφελή) ερώτηση προς τον συγγραφέα του παραπάνω άρθρου (που ελπίζω να διαβάζει το πόρταλ και να απαντήσει). Επειδή βλέπω μία τρόπον τινά μέτρηση της βίας. Αναρωτιόμουν, πώς έγινε αυτό? Μεθοδολογικά μιλώντας πως προέκυψαν αυτά τα ποσοστά, σε τι πρωτογενή στοιχεία βασίστηκε η έρευνα? Δεν είναι λίγο επισφαλής μία τέτοια μέτρηση και ο ποσοστιαίος διαχωρισμός των ρεπερτορίων δράσης σε ένα μεγάλο σύνολο διαδηλώσεων/κινητοποιήσεων? Και τέλος, όταν μιλάμε για καταγεγραμμένα συγκρουσιακά γεγονότα, αναφερόμαστε στην καταγραφή της αστυνομίας ή κάποια άλλη καταγραφή?

Ευχαριστώ προκαταβολικά για τις διευκρινίσεις (που ελπίζω να δοθούν).
Σχόλιο από: Χρ. Σ.

Προφανώς φίλε Γιάννη ατύχησες... κι εγώ την ίδια απορία είχα, αλλά δε βλέπω να παίρνουμε απάντηση, τουλάχιστον σε αυτό εδώ το πόρταλ. Ας ελπίσουμε να βρούμε κάποιες απαντήσεις στο βιβλίο που συμπεριλαμβάνετε το εν λόγω άρθρο.

Μπράβο στα παιδιά που δούλεψαν για τη δημιουργία του rednotebook...
 
 
Εισαγωγή σχολίου
Τα σχόλια που αποστέλλονται ενδέχεται να μην περάσουν αρχικά από διαδικασία έγκρισης. Διαβάστε προσεκτικά τους όρους χρήσης. Χρησιμοποιήστε την διαδικασία αναφοράς όποτε χρειάζεται.
Όνομα:
Email (δεν δημοσιεύεται):
URL:
Σχόλιο:
ΕΠΙΤΡΕΠΟΝΤΑΙ:<b></b>, <i></i> - ΓΙΑ ΠΑΡΑΓΡΑΦΟΥΣ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΗΣΤΕ ΤΟ ENTER
 
Πόσο κάνει πέντε και δύο;
Βοηθήστε μας να αποφύγουμε τα spam μηνύματα απαντώντας στην απλή ερώτηση που βλέπετε παραπάνω.
Εαν θέλετε να χρησιμοποιήσετε avatar εγγραφείτε δωρεάν στο gravatar.com. Η συμμετοχή σας πρέπει να γίνεται πάντα σύμφωνα με τους όρους χρήσης. Σχετικό link στο κάτω μέρος της σελίδας.
     
Σχετικά
 
[Μια ματιά στον κόσμο] Μια κοινωνία χωρίς ελπίδα είναι ένα γόνιμο έδαφος για τη βία
Συνέντευξη του Τζον Χόλογουέι
11/05/2014
Η εμπειρία δείχνει ότι οι κρίσεις δημιουργούν κατάθλιψη, περιορίζουν την ελπίδα. Και τι γίνεται; Εγκαταλείπουμε την ελπίδα; Δεν μπορούμε. Ο Τζον Χόλογουεϊ λέει ότι μια κοινωνία χωρίς ελπίδα είναι ένα δωμάτιο χωρίς παράθυρα, ένα γόνιμο έδαφος για τη βία, την παράλογη και καταθλιπτική αντίδραση. Παράλληλα, αναφέρει ότι η σκέψη πρέπει να είναι αρνητική και η ελπίδα να πηγάζει από την κραυγή, γιατί ο στόχος της θεωρίας είναι να αντιληφθούμε τον κόσμο αρνητικά, όχι ξεχωριστά από την πρακτική αλλά ως μια στιγμή της πρακτικής, στο πλαίσιο του αγώνα να σπάσουμε όλους τους τύπους της κυριαρχίας και να αλλάξουμε τον κόσμο.
 
 
Επίθεση με γκαζάκια στο εκλογικό περίπερο της Δύναμης Πολιτών
19/04/2014
Τη δημοτική κίνηση της ριζοσπαστικής Αριστεράς στη Νέα Φιλαδέλεφεια έβαλαν στο στόχαστρο άγνωστοι τα ξημερώματα του Μ. Σαββάτου, καταστρέφοντας ολοσσχερώς εκλογικό περίπτερο στην πλατεία Πατριάρχου.
 
 
Από τη Ριζούπολη στην Τούμπα
leftist
18/04/2014
Το μείζον ζήτημα είναι ότι τα επεισόδια της Τούμπας δεν συνιστούν την εξαίρεση που αμαυρώνει τον κανόνα. Αντιθέτως, είναι μέρος του κανόνα του ελληνικού ποδοσφαίρου
 
 
Εργαλεία
       
 
 
 
     
  24 Μαΐου 2014 - 1:24 pm  
  Αν ήμουν Πειραιώτης
Στρατής Μπουρνάζος
 
     
  Ακριβώς σε τέτοιες δύσκολες καταστάσεις αξίζει πάνω απ’ όλα να σκεφτόμαστε και να παίρνουμε θέση. Γιατί προφανώς δεν υπάρχει δίλημμα όταν το ερώτημα είναι «Κάλλιο πλούσιος και υγιής ή πτωχός και ασθενής;». Ούτε στον Βόλο όπου αντίπαλος του Μπέου είναι ο Μαργαρίτης Πατσιαντάς του ΣΥΡΙΖΑ. Ούτε στον Πειραιά θα είχαμε δίλημμα αν αντίπαλος του Μώραλη-Μαρινάκη ήταν όχι μόνο ο Δρίτσας, αλλά ένας υποψήφιος του ΚΚΕ ή ένας οποιοσδήποτε δεξιός, πολλώ δε μάλλον ένας ευπρεπής δεξιός τύπου Κουμουτσάκου. Τώρα όμως;
     
 
  24 Μαΐου 2014 - 1:14 am  
  Για την εξουσία στην Ελλάδα το κύριο είναι να μην έρθουν οι κόκκινοι
Συνέντευξη του Χρήστου Λάσκου στο alterthess.gr
 
     
  Ενόψει των εκλογών της 25ης Μαϊου, και στο πλαίσιο του προεκλογικού διαλόγου, το alterthess.gr έθεσε σε υποψήφιους/ες eυρωβουλευτές ερωτήσεις σχετικά με το μέλλον της Ευρώπης, την κρίση στην Ελλάδα και την άνοδο του φασισμού . Ο Χρήστος Λάσκος, υποψήφιος ευρωβουλευτής με τον ΣΥΡΙΖΑ, απαντά
     
 
  23 Μαΐου 2014 - 12:33 pm  
  Η ΝΔ το χειρότερο το κράταγε για το τέλος: ξανάφερε τη Χρυσή Αυγή στο προσκήνιο
Δημήτρης Χριστόπουλος
 
     
  ι νεοναζί επανέρχονται, και μάλιστα στο επίκεντρο της πολιτικής ζωής, χωρίς καλά-καλά να κάνουν τίποτα οι ίδιοι. Το κάνει με τον πιο αποδοτικό τρόπο γι’ αυτoύς η Νέα Δημοκρατία, με τρόπο πολιτειακά άφρονα
     
 
  23 Μαΐου 2014 - 12:39 pm  
  Τασία Χριστοδουλοπούλου: H κυβέρνηση της Αριστεράς θα δημιουργήσει ντόμινο
Συνέντευξη στον Αδάμο Ζαχαριάδη
 
     
  Η ευρωπαϊκή Αριστερά τονίζει ότι οι μεταναστευτικές ροές θα συνεχιστούν, ιδίως όσο συνεχίζονται ο πόλεμος, η φτώχεια και η περιβαλλοντική καταστροφή. Επιμένουμε λοιπόν ότι σε υπερεθνικά προβλήματα, δεν υπάρχουν εθνικές λύσεις. Ζητάμε, έτσι, τη ριζική τροποποίηση του Ευρωπαικού Συμφώνου Μετανάστευσης και Ασύλου, προς την κατεύθυνση της αναλογικής κατανομής των ροών σε όλες τις χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης και την αναθεώρηση της δομής του Σένγκεν, που προβλέπει ελεύθερη κυκλοφορία με κλειστά εξωτερικά σύνορα, άρα απαγόρευση κυκλοφορίας για τους μη νόμιμα διαμένοντες.
     
 
 
   
Footer
 
         
 
Λέξεις-κλειδιά
 
εκλογές × ΣΥΡΙΖΑ × Arno Minkkinen Biennale CGIL Corpus Christi Dow Jones Newswires dubstep John Parish performance Pussy Riot RootlessRoot Αδέσμευτη Γνώμη Αθήνα αντιρατσιστικό συλλαλητήριο Αριστερά άστεγοι αυτονομία ΓΕΙΤΟΝΙΕΣ δημοσιονομικός πολλαπλασιαστή Έβρος ΕΚΤ Ευρώπη θάλασσα Ιντιφάντα κάλαντα Καλλικράτης Κάσσελ ΚΕΝΤΡΟ Κινηματογράφος Κόκκινο Κρίση Κύπρος Μαρία Κανελλοπούλου ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΥΤΙΚΟ μήκους Νιαουνάκης Παπαδάτος ΡΑΤΣΙΣΜΟΣ ΣΥΡΙΖΑ τι σου ζητάνε; Τρόικα χρέος Ψαριανός Ψημίτης 1 ευρώ 11 Μάη 12 Φεβρουαρίου 13% 14 Νοεμβρίου 15χρονη 17 17 Νοέμβρη 17Ν 19/7/2012 19ος αιώνας 2 νεκροί στο Μανχατταν 20 Οκτωβρίου 20ος 22 πράγματα 24ωρη 25ευρο 25η 25η Μαρτίου 26 272 μέρες απεργίας 28η 28η Οκτωβρίου 2ρουφ 300 3000 ευρώ 34 νεκροί στην Αφρική 3E 40 χρόνια 48ωρη 4η Αυγούστου 4η Διεθνής 6 αντιρατσιστική γιορτή 6 Δεκεμβρίου 6 μέρες 6 τρις 6ο 6ο διαμέρισμα 8 Μάρτη 80s 8η Μάρτη 99%
  Αρχείο:
Πλήρες αρχείο θεμάτων

Επικοινωνία:
info@rednotebook.gr
 
         
 
  Powered by Byte² | Bitsnbytes.gr